Gepubliceerd door: Frits Niessen Gepubliceerd op: Friday 29 October 2010, 15:44

Vanmorgen, 29 oktober, om een uur of zes werd ik goed wakker geschud door een "sociaal" berichtje van een bekend "sociaal netwerk" op het Internet, waar ik tegen wil en dank lid van ben. Het Hungarian Business Netwerk (HBN), liet zijn mede sociaal netwerkers weten dat de Spar in het oosten van Hongarije, in Martfű, voor 600 miljoen Forinten een nieuwe vestiging heeft geopend.

En wat wil het geval?

Daar woon ik nog geen kilometer vandaan.

Iedere dag heb ik op het terras van mijn favoriete "Korzó kávézó" (koffieshop op z'n Hongaars, met normale ouderwetse lekkere koffies en thee-en) van mevrouw Marika Benyus (Benyusné Marika) zitten genieten van de manier waarop binnen drie maanden na de eerst schop in de grond een geweldig goed uitziend warenhuis ontstond dat, inderdaad, gisteren, om 6:30 's morgens, voor het publiek werd geopend. De middag ervoor was in alle stilte de officiële opening. In alle stilte omdat, en de lezers van de gedrukte 21-ste editie van Hongarije inzaken.eu hebben daar al over kunnen lezen, één week eerder, de één week daarvoor herkozen 34 jarige burgemeester van onze gemeente Martfű, is begraven (bijgezet).

Over de Spar hebt U waarschijnlijk wel eens gehoord. In Nederland is het een van de vele levensmiddelen ketens en na een klein beetje Googelen kwam ik er achter dat de Spar in 1932 in Nederland is ontstaan en nu in maar liefst 37 landen voorkomt, waaronder in Hongarije met tenminste 396 winkels en warenhuizen. Tenminste, omdat na de laatste datum die vermeld staat in de Spar Wikipedia tenminste de winkel in Martfű aan de collectie is toegevoegd.

Voor zover ik mij herinner bevind de Spar zich zo'n beetje in de Nederlandse middenmoot van levensmiddelen ketens, in Hongarije behoort de Spar tot de top, samen met Kaiser, die door de Spar is over genomen en nu dus tot dezelfde groep behoort. De meest bekende Hongaarse ketens zijn de van oudsher bekende ABC winkels die ontstonden gedurende het vroegere staatsbestel. ABC betekende gewoon de eerste levensbehoeften en ondanks dat het nog steeds de eerste levensbehoeften zijn, werden de ABC winkels na de grensopening en privatisering CBA winkels genoemd en zo heet die levensmiddelen winkelketen nog altijd. Een andere oude bekende is de Co-op, vroeger een gespeelde staats-concurrent van de ABC/CBA winkels met in wezen hetzelfde aanbod, maar met een betere naam bij het publiek. Co-op verzorgt nog altijd (bedrijfs-) vakopleidingen voor levensmiddelenhandel en winkelpersoneel. Er zijn natuurlijk wel meer kruidenierswinkels en ketens maar die spelen een kleinere rol op de Hongaarse markt. Een grotere rol op de Hongaarse levensmiddelen markt wordt nog wel geleverd door Lidl en Aldi die in deze volgorde op de Hongaarse markt zijn verschenen en net als Spar voortdurend uitbreiden. In de bedrijfsvoering en aankleding zijn CBA en Co-op het meest staats-traditioneel en daarmee het meest bekend bij behoudende Hongaren. De Lidl en Aldi zijn vergelijkbaar met goed verzorgde Lidl's en Aldi's in West Europa. Een absoluut aparte categorie wordt gevormd door de levensmiddelen en non-food inkoopcentra die alleen bij de grotere steden bestaan en worden gebouwd door de Engelse Tesco, de Franse Auchan en de Frans-Belgische Cora. Nederlandse ketens hebben de Hongaarse aansluiting tot nu toe gemist.

De bouw en de komst van Spar naar Martfű is voor de gemeente een mooie "opsteker" en betekent ongetwijfeld een extra mogelijkheid om meer inkopende klanten uit een grotere regio, en investeerders aan te trekken. Ik heb het al even aangeroerd: de bouw van de Spar was door de excellente planning een evenement op zich zelf. Géén onderaannemer heeft op andere onderaannemers hoeven wachten, géén vrachtwagen heeft op andere vrachtwagens hoeven wachten en - bij zo'n ongetwijfeld computer gestuurd en gemanaged project - werd op meerdere fronten gelijktijdig gebouwd. De komst van de Spar of een vergelijkbare winkelketen was al door de burgemeester van 6 jaar geleden gewenst, maar onder de nu overleden burgemeester Péter Bakonyi verwezenlijkt. Hij heeft de opening zelf niet meer mee mogen maken. Wel heeft de Spar hem - ten gunste van de gemeente Martfű - nog voor zijn herverkiezing 5 miljoen Forint (vandaag de dag zo'n 18.300 Euro) geschonken als blijk van waardering voor de plezierige en corruptievrije samenwerking.

Dit gebaar ter grootte van zeg maar 55 bruto maandlonen, is niet alleen een mooie opsteker voor de gemeente maar straalt ook een groot vertrouwen uit naar toekomstige investeerders in onze gemeente.